«Իրավանի խանություն» գիրքը հրատարակվել է նաև գերմաներեն լեզվով

13 Հունվարի 2020 - 16:32

«Իրավանի խանություն» գիրքը հրապարակվել է նաև գերմաներեն լեզվով։

«Իրավանի խանություն» գիրքը գրվել է նախագահ Իլհան Ալիևի նախաձեռնությամբ։

Գրքի գիտական խմբագիրը և նախագծի ղեկավար է հանդիսանում՝ ԱԳԱԱ Պատմության ինստիտուտի տնօրեն, ակադեմիկոս Յագուբ Մահմուդովը, թարգմանիչ և խմբագիրը՝ Ալեքսանդր ֆոն Հումբոլդտի Հիմնադրամի դափնեկիր, պրոֆեսոր Սաադեթ Զեյնալովան, տեղեկացնում է Armenia.Az-ը։

Հրատարակությունը սկսվում է Յագուբ Մահմուդովի՝ «XIX դարում Հյուսիսային Ադրբեջանի հողերում հայերի վերաբնակեցումը հանդիսանում է պատմական փաստ» թեմայով ընդարձակ նախաբանով։

Բացելով շնորհանդեսը Յագուբ Մահմուդովը ասել է, որ նոր հրատարակությունը լուրջ ուղերձ է հանդիսանում հայերի, նրանց հովանավորների, ընդհանուր առմամբ համաշխարհային հանրության համար։ Գիտնականը նշել է, որ գիրքը արդեն հրապարակվել է մի քանի լեզուներով՝ թուրքերեն, անգլերեն, ռուսերեն, ռումիներեն, արաբերեն և իսպաներեն։

Ակադեմիկոսի խոսքով, ժամանակակից Հայաստանի Հանրապետության տարածքը ոչ վաղ անցյալում՝ 19-րդ դարի սկզբին եղել է ադրբեջանական պետության հողեր, որը եղել է Իրավանի խանություն։ Հայկական պետությունը Հարավային Կովկասում առաջին անգամ ստեղծվել է 1918 թվականին։ Հայ վանդալները Իրավանի խանության տարածքում, այդ թվում նաև Իրավան քաղաքում հողին են հավասարեցրել ավելի քան 300 մզկիթներ։ Ներկա ժամանակ հայկական բարբարոսությունը շարունակվում է Ղարաբաղի օկուպացված տարածքներում։

Միջոցառմանը ելույթ են ունեցել նաև գիտնականներ Թոֆիգ Մուստաֆազադեն, Գյունթեքին Նաջաֆլին, Սաադեթ Զեյնալովան, Քերիմ Շուքյուրովը, Հաջի Հասանովը։ Արձանագրվել է, որ գիրքը աշխարհի տարբեր լեզուներով ներկայացվել է Իտալիայում, Ռումինիայում, Եգիպտոսում, Քուվեյթում և մյուս երկրներում։ Ադրբեջանի պատմական գիտությունը Իրավանի խանությանը, Ղարաբաղին և Նախչըվանին նվիրված արմատական աշխատանքներով ջաղջախիչ հարված է հասցրել հայ կեղծարարներին։ Այս բոլոր հաջողությունների համար նախագահ Իլհամ Ալիևը Պատմության ինստիտուտի 13 աշխատակիցներին արժանացրել է Ադրբեջանի պետական մրցանակի։

Շնորհանդեսի շրջանակներում ցուցադրվել է Իրավանի խանությանը նվիրված տեսահոլովակ։

Գերմանալեզու ընթերցողներին ներկայացված գիրքը կենտրոնանում է այնպիսի հարցերի վրա, ինչպիսիք են՝ Իրավանի խանության բնակչությունը, նրա սոցիալ տնտեսական կյանքը, սահմանները, վարչական վերաբաժանումը, կառավարման համակարգը, մշակույթը և խանության արտաքին քաղաքականությունը։ Ինչպես նաև քննարկվել են՝ ցարական Ռուսաստանի զավթողական պլանների, Ռուսաստանի կողմից խանության զավթման, Գաջարական Իրանի և Օսմանյան պետությունից օկուպացված Իրավանի խանության տարածքում հայերի զանգվածային վերաբնակեցման հարցերը։ Գրքում տեղ է հատկացվել նաև Իրավանի խանության ադրբեջանական տեղանունների զանգվածային վերանվանմանը։

ARMENIA.AZ