Ադրբեջանի լուրերը՝ հայերեն





© 2010-2019, Armenia.Az - All rights reserved

Փակել



  • «Զանգեզուր» հասարակական միավորում. Զանգեզուրի հետ կապված նախագահի արտահայտությունները արտացոլում են պատմական ճշմարտությունը
    ՂԱՐԱԲԱՂ

      17 0Հոկտեմբերի 2019 - 15:53

      Բաքվում Թուրքալեզու պետությունների համագործակցության խորհրդի VII նիստում Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևը ասել է, որ իր ժամանակին Զանգեզուրը Ադրբեջանի կազմից հանելը և այն Հայաստանին միացնելը անդամահատել է թուրքական մեծ աշխարհը։ Ադրբեջանի նախագահի այդ արտահայտությունը լիովին արտացոլում է Զանգեզուրի հետ կապված պատմական ճշմարտությունը։ Զանգեզուրի մարզը՝ ադրբեջանական պատմական հող է։ Զանգեզուրի մարզը որոշ փոփոխություններով ընդգրկում է, մասնավորապես՝ Հայաստանի այսօրվա Գորիսի, Սիսիանի, Կապանի, Մեղրիի տարածքները և Ադրբեջանի Լաչինի, Գուբադլիի, Զանգելանի շրջանները։

      Այդ մասին ասել է՝ «Զանգեզուր» հասարակական միավորման նախագահ, այդ շրջանի մասին մի քանի գրքերի հեղինակ, հետազոտող Հաջի Նարիմանօղլուն, տեղեկացնում է Armenia.Az-ը։

      Նրա խոսքով, 7892 քառաքուսի կիլոմետր մակերեսով Զանգեզուրը ողջ պատմության ընթացքում գտնվել է Ադրբեջանի տարածքում ստեղծված պետությունների կազմում։

      «Սկսած մեր թվարկությունից առաջ IV դարից՝ Զանգեզուրը գտնվել է Ալբանների, Սաջիդների, Սալարիդների և Ռավադդիդների, Աթաբեկների, Հուլաքիդների, Ջալարիդների, Կարակոյունլու, Աղկոյունլու պետությունների կազմում, XVI դարիս սկզբին Ադրբեջանում Սեֆեվիդների կենտրոնացված պետության կազմավորման հետ կապված՝ նրա կազմում։ XVI դարում Սեֆեվիդների և Օսմանների միջև պատերազմի և XVII-XVIII դարերի հատմանը Սեֆեվիդների թույլացման արդյունքում, 1590-1612 և 1724-1735 թվականներին կարճ ժամանակահատվածի ընթացքում գտնվել է Օսմանների կառավարության ներքո։ Խանությունների ժամանակաշրջանում Զանգեզուրի տարածքը մտել է Ղարաբաղյան խանության կազմի մեջ։ XIX դարիս սկզբին մտել է Ռուսաստանի կայսրության Ելիզավետպոլի նահանգի կազմում, իսկ 1918-1920 թվականներին դարձել է Ադրբեջանի Դեմոկրատական Հանրապետության Ղարաբաղի գեներալ-նահանգապետության չորս գավառներից մեկը»,- ասել է Հաջի Նարիմանօղլուն։

      Նա նշել է, որ «Զանգիլան անվան մեջ «զանգի»-ն հանդիսանում է թուրքական ցեղերի կողմից անվանված հոմանիշ։ Շատ տարածքներում, որտեղ պատմության ընթացքում թուրքերը ապրել են ընդհուպ մինչև Կենտրոնական Ասիայում պատմական Թուրքեստանը, կան այդ ցեղի անվանումներով քարածացուկներ, կան Սելջուկների, Օգուզների հետքեր։

      «Օրինակ կան Զանգաչայ, Զանգիթեփե, Զանգարիկ, Զանգիշամլը, Զանգանա, Զանգիլան, Զանգերան, Զանգիշալը, Զանգի գետ, Զանգիբասար, Զանգիլյար, Զանգյան-զենջի, Զանգիլի և այլ անվանումներ։ Մահմուդ Կաշգարիի, Ֆալզուլլահ Ռաշիդադդինի, Աբասգուլի Աղա Բաքիխանովի և մյուսների աշխատանքներում հիշատակվում են «Զանգի» ցեղերի անունները։ «Սուր», «սըր» երկրորդ բառույթը հին թուրքական լեզվով նշանակում է սար, քար, պատ, ժայռի տեղանք, ամրոց, հնչեցման ներդաշնակության, ավելի հեշտ արտահայտելու պատճառով «ս»-ն վերափոխարկվել է «զ»-ի։ Այս անունը ճիշտ բնութագրում է տեղանքի ռելիևֆը, այսինքն լեռնային տեղանք, որտեղ ապրում են զանգեր։

      Զանգեզուրի նկատմամբ հայերի հավակնության մեջ ոչ մի հիմք, ճշմարտության, ոչ մի հետք չկա։ Պատմական ադրբեջանական Իրավան, Նախչըվան, Զանգեզուր նահանգներում և մյուս մարզերում հայկական հետքի փնտրումը, քաղաքական ստոր հավակնություններին գիտական-պատմական, հոգևոր-իրավական երանգ տալը՝ անհեթեթություն է, ծիծաղելի, չհիմնավորված, դա հայկական բնավորությամբ առաջացած գենետիկական հիվանդություն է, հայերի կողմից հակաթուրքական քաղաքականության մեջ, մեծ պետություններին, որպես գործիք անփառունակ օգտագործելու արդյունք։ Այդ մասին գրված է արժանահավատ աղբյուրների վրա հիմնված՝ հայ պատմաբանների, տարեգիրների, պատմիչների, ներառյալ և՛ ռուսների, և՛ անգլիացիների (օրինակ Իշխանյանը, Բալայանը, Իոնիսյանը, Գաջիկօղլյանը, Զավարյանը, Ալիբեգովը, Կորկոդյանը, Վելիչկոն, Շավրովը, Գլինկան, Գրիբոեդովը) բազմաթիվ աշխատություններում։ Այս ամենը հիմնավորված է փաստերով»,- ասել է պատմաբանը։

      Նա ընդգծել է, որ նույնիսկ Գյուլիստանի և Թուրքմենչայի պայմանագրերից հետո, ռուսների կողմից հայերին Գաջարների և Օսմանների պետության տարածքներում զանգվածաբար վերաբնակեցլուց հետո՝ հայերը երբեք թվաքանակով մեծամասնություն չեն կազմել Զանգեզուրի թուրք-մահմեդական բնակչության շրջանում։

      «Հայտնի ռուս պատմաբան Վոլկովան գրել է Զանգեզուրի գավառում 1987 թվականին բնակչության քանակակազմի մասին՝ 137,9 հազար մարդուց 71,2 հազարը (51,7 տոկոսը) եղել են ադրբեջանցիներ, 63,6 հազար մարդ (46,2 տոկոս) հայեր, 1,8 հազարը (1,3 տոկոս) քրդեր։ 1922 թվականի մարդահամարի համաձայն (այսինքն 1918-1920 թվականներին արյունոտ կոտորածներից հետո) Զանգեզուրում ապրել է 65,5 հազար մարդ, որից 56,9 հազարը (89,5 տոկոսը) եղել են հայեր, ընդամենը 6,5 հազարը (10,2 տոկոսը) ադրբեջանցիներ»,- ընդգծել է Նարիմանօղլուն։

      Նա հավելել է, որ վերոհիշյալ միջոցառման ժամանակ նախագահ Իլհամ Ալիևի արտահայտության նպատակներից մեկը հանդիսանում է՝ հայերին, եղբայրական պետությունների ղեկավարներին և աշխարհին հասցեագրված ուղերձ, որ Ադրբեջանից Զանգեզուրի անջատումը և Հայաստանին փոխանցելը՝ պատմական անարդարություն է, տեղի է ունեցել ադրբեջանական ժողովրդի կամքին հակառակ, հանդիսանում է իրավական հիմքից զուրկ որոշում, պետությունը, ժողովուրդը դա չեն ընդունել, չեն հաշտվել դրա հետ։ Պատմական տարածքների վերականգնման համար քաղաքական ուղիների հետ միասին չի բացառվում նաև ռազմական ճանապարհը։

      «Մենք վստահ ենք, որ ահաբեկչության, ապօրինի ռազմական կազմավորումների, տարածքային ամբողջականությանը սպառնացող ուժերի դեմ ռազմական գործողությունը, որը եղբայրական Թուրքիան սկսել է Սիրիայում, կարող է նաև կրկնել Ադրբեջանը Հայաստանի դեմ։ Կասկած չկա, որ, չնայած աշխարհը երկակի չափանիշների կիրառմամբ կառավարող պետությունների երեսպաշտ դիրքորոշմանը՝ եղբայրական թուրքական պետությունները, ինչպես այժմ Թուրքիայի կողքին են, այնպես էլ այդ ժամանակ կլինեն Ադրբեջանի հետ»,- եզրափակել է Նարիմանօղլուն։

      ARMENIA.AZ





    Վերջին լուրեր

      Դեսպան. Մեծ Բրիտանիան աջակցում է անկախ և ուժեղ Ադրբեջանին


      28 Մայիսի 2020

      Ադրբեջանի օրհներգը կատարել է ուկրաիներենով


      28 Մայիսի 2020

      Զաքիր Հասանովը մասնակցել է Գլխավոր կլինիկական հոսպիտալի նոր մասնաշենքի բացմանը-ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ


      28 Մայիսի 2020

      Հայտնի է դարձել Ֆորմուլա 1-ի Ադրբեջանի Գրան պրիի նոր ամսաթիվը


      28 Մայիսի 2020

      Մայք Պոմպեո. «Միացյալ Նահանգները հավատարիմ են ղարաբաղյան հակամարտության խաղաղ կարգավորմանը»


      28 Մայիսի 2020

      Իլհամ Ալիևն այցելել է ԱԴՀ-ի պատվին կանգնեցված հուշարձան


      28 Մայիսի 2020

      Մեհրիբան Ալիևա. «Թող հավերժ լինի մեր անկախությունը»


      28 Մայիսի 2020

      Ադրբեջանում նշվում է Հանրապետության օրը


      28 Մայիսի 2020

      Չինգիզ Ասկերով. «Սաֆարովի գործով ՄԻԵԴ-ի որոշումը Ադրբեջանի վրա որևէ իրավական պարտավորություն չի դնում»


      27 Մայիսի 2020

      Օլեգ Կուզնեցով. «ՌԴ-ն չունի ավելի մերձավոր դաշնակից, քան Ադրբեջանն է»


      27 Մայիսի 2020

      Հասան Ռուհանին շնորհավորել է նախագահ Իլհամ Ալիևին


      27 Մայիսի 2020

      Մակրոն. «Փարիզը շարունակելու է աջակցել ԼՂ խնդրի կարգավորմանն ուղղված բանակցություններին»


      27 Մայիսի 2020

      Ադրբեջանը բողոքի նամակ է հասցեագրել ՄԱԿ-ի գլխավոր քարտուղարին


      27 Մայիսի 2020

      Ադրբեջանի ԱԳՆ. «Եվրոպական դատարանը չի բավարարել Սաֆարովի գործով Հայաստանի հիմնական պահանջը»


      27 Մայիսի 2020

      Ադրբեջանցի 4 զինծառայողներ զոհվել են ՃՏՊ-ում


      26 Մայիսի 2020

      Հրապարակվել է Կորոնավիրուսի դեմ պայքարի աջակցության հիմնադրամում հավաքված գումարի չափը


      26 Մայիսի 2020

      Ավարտվել են ադրբեջանական բանակի լայնածավալ զորավարժությունները


      26 Մայիսի 2020

      Ադրբեջանի ԱԳՆ. «Հայաստանի ղեկավարի շնորհավորանքը երեսպաշտության գագաթնակետն է»


      26 Մայիսի 2020

      Չավուշօղլու. «Թուրք ժողովուրդը և Թուրքիայի պետությունը միշտ Ադրբեջանի կողքին են»


      26 Մայիսի 2020

      Իլհամ Ալիև. «Մենք պետք է տեխնիկական հագեցվածության բարձր մակարդակի հասնենք բոլոր քաղաքներում»


      26 Մայիսի 2020

      Ադրբեջանում ԳԻ ղեկավարը տեղափոխվել է կարանտին


      26 Մայիսի 2020

      Ադրբեջանում նշվում է Ռամազանի տոնը


      24 Մայիսի 2020

      Ամերիկյան Մայամի Դեյդ քաղաքում մայիսի 28-ը նշվելու է որպես «Ադրբեջանի Հանրապետության օր»


      23 Մայիսի 2020

      ԱԳՆ. Գերմանիան չի ճանաչում Լեռնային Ղարաբաղի անջատողական ռեժիմին


      23 Մայիսի 2020

      Ադրբեջանում կբացվի COVID-19-ի ախտորոշման 10 նոր լաբորատորիա


      23 Մայիսի 2020

      Ադրբեջանի և Ռուսաստանի ԱԳՆ ղեկավարները քննարկել են մի շարք հարցեր


      23 Մայիսի 2020

      Նախարարների կաբինետ. Զորակոչի հարցը քննարկվում է


      23 Մայիսի 2020

      Օպերատիվ շտաբ. Սպորտային մրցումները կարող են անցկացվել բացօթյա


      23 Մայիսի 2020

      Թուրքիայից հայրենիք է տեղափոխվել Ադրբեջանի 178 քաղաքացի


      23 Մայիսի 2020

      Ադրբեջանում կորոնավիրուսից ևս 1 բժիշկ է մահացել


      23 Մայիսի 2020

      Ադրբեջանի ԱԳՆ-ն ցավակցություն է հայտնել Պակիստանին


      23 Մայիսի 2020

      Իլհամ Ալիևը շնորհավորել է ադրբեջանական ժողովրդին՝ Ռամազանի տոնի կապակցությամբ


      22 Մայիսի 2020

      Հեռախոսազրույց է տեղի ունեցել Ալի Ասադովի և Իրանի առաջին փոխնախագահի միջև


      22 Մայիսի 2020

      Իրանի դեսպան. «Մենք միասին կնշենք տոնը` Ղարաբաղի ազատագրման օրը»


      22 Մայիսի 2020

      Սի Ցզինպինը շնորհավորել է նախագահ Իլհամ Ալիևին


      22 Մայիսի 2020

      Վլադիմիր Պուտինը շնորհավորել է նախագահ Իլհամ Ալիևին


      22 Մայիսի 2020

      Սերբիայի նախագահը շնորհավորել է Իլհամ Ալիևին


      22 Մայիսի 2020

      ԱՄՆ-ն և Ադրբեջանը քննարկել են գյուղատնտեսության ոլորտը


      22 Մայիսի 2020

      Փոխնախարար. Ադրբեջանում աճում է էկոլոգիական անվտանգության նկատմամբ հետաքրքրությունը


      22 Մայիսի 2020

      ԱՀԿ. Ադրբեջանը փորձում է ձեռք բերել նոր մշակված թեստեր


      22 Մայիսի 2020

      Ադրբեջանի և Լաոսի ԱԳՆ ղեկավարները շնորհավորական նամակներ են փոխանակվել


      22 Մայիսի 2020

      Մաիսի 21-ը, որպես ղարաբաղյան հակամարտության խաղաղ կարգավորման բաց թողնված շանս


      22 Մայիսի 2020

      Չինաստանն Ադրբեջան է ուղարկել բժշկական միջոցների 2-րդ և 3-րդ խմբաքանակը


      22 Մայիսի 2020

      Ռուսաստանցի քաղաքագետ. Ղարաբաղին հարակից շրջանների վերադարձը արդեն լուծված հարց է


      22 Մայիսի 2020

      Ադրբեջանի նախագահը տեսակոնֆերանս է անցկացրել Signify-ի ղեկավարության հետ


      22 Մայիսի 2020

      Կալիֆոռնիայի Թորենս քաղաքում մայիսի 28-ը հայտարարվել է «Ադրբեջանի Ազգային օր»


      22 Մայիսի 2020

      Մերձճակատային գոտում կայացել է նոր զորամասերի բացումը. Տեսանյութ


      22 Մայիսի 2020

      Ձերբակալվել են Ադրբեջանի ՊՍԾ-ի մի խումբ պաշտոնատար անձիք


      22 Մայիսի 2020

      Իլհամ Ալիև. «Աղքատների հաշվին հարստանալը մեծ անբարեխղճություն և հանցագործություն է»


      22 Մայիսի 2020

      Ադրբեջանում անտառներն ընդլայնվում են


      22 Մայիսի 2020

    Վերջին լուրեր